Lang geleden leefden er in het oude Rusland twee heilige monniken. Op een eiland in een groot meer hadden ze hun kluis gebouwd. Uit de wijde omtrek kwamen de mensen naar hen toe voor raad, hulp en genezing.

Officieel waren de monniken gehoorzaamheid aan de bisschop verschuldigd, een prelaat die zijn diocees met harde hand bestuurde. Hij wist van het bestaan van de kluizenaars. Ook was hem ter ore gekomen dat ze analfabeet waren en er geheel eigen gebeden en rituelen op na hielden. Omdat hij van orde hield en het losse, vrije gedoe wantrouwde, liet hij zich op een dag naar het eiland varen om daar persoonlijk poolshoogte te nemen en orde op zaken te stellen.

   De monniken ontvingen hem hartelijk en waren graag bereid zich aan zijn tucht te onderwerpen. Ze aanvaardden zelfs dat hij hen dwong zijn leeslessen te volgen, waardoor ze in de toekomst in staat zouden zijn de door de kerk uitgevaardigde decreten ter kennis te nemen en het Onze Vader te schrijven en te bidden.

   De bisschop vertoefde enkele weken op het eiland. Toen gaf hij het op. Niet alleen omdat hij niet was opgewassen tegen hun Spartaanse levenswijze, maar ook omdat ze duidelijk 'echt achterlijk' waren. Daar kwam nog bij dat ze in grote eenzaamheid leefden en dus geen gevaar vormden voor de autoriteit van de kerk.

 Op een mooie, zonnige dag gaf hij hen zijn zegen, stapte op zijn boot en voer naar zijn paleis in de grote stad terug.

   Halverwege het meer echter, toen hij op de achterplecht onder zijn parasol zat te peinzen of ze hem misschien toch in de maling hadden genomen, hoorde hij plotseling stemmen achter zich. Hij keek om. Opperste verbazing toen hij de twee mannen in hun pijen over het water naar hem toe zag komen. Hijgend vielen ze voor hem op hun knieën. Of hij asjeblieft nog één keer de moeite wilde nemen hen het Onze Vader te leren lezen en schrijven. Ze vonden het zo'n mooi gebed.

Geschrokken wendde de bisschop zich af...

Na het lezen van het bovenstaande vroeg ik aan mijn ex-collega waarom hij zijn artikel over Remedial Teaching  met deze legende had geopend.

   'Omdat ik hem onlangs aan mijn huiswerkklas - tien jongens en vijf meisjes - heb voorgelezen.' 
   'Waarom?'
   'Ik was benieuwd hoe moderne jeugd op zo'n inhoud reageert.'
    'En?'
   'Onthutsend!  Jongelui van zeventien, achttien, een enkeling nog ouder, examenkandidatenHavo en Vwo, to ekomstige studenten dus,  kunnen het verschil tussen wijs en slim niet onder woorden brengen. Ook het begrip heilig was hen vreemd. De reactie van de bisschop aan het eind konden ze niet duiden. Ja, dat die kerels over water liepen... Kon natuurlijk nooit.  Aan die bisschop was ook een steekje los.'
    'Ze zitten niet voor niets op jouw huiswerkcursus', meende ik te moeten zeggen.
    'Dan vergis je je.  Ze zijn heus niet dom of verstandelijk gehandicapt. Ze kunnen de leerstof best aan. Slim genoeg. Maar ze zijn niet in staat zich te concentreren of ergens dieper op in te gaan. En omdat ze als de dood zijn dat ze niet slagen en als paria's door de economische welvaartsstaat uitgespuugd zullen worden, komen ze bij mij. Ik ben een tijdje hun plaatsvervangend ik. Ik weet niet of ik dat nog lang volhoud. Alle tekenen wijzen erop dat Nederlandse kinderen, de gelukkige uitzonderingen buiten beschouwing gelaten, in een digitale twitterwereld opgroeien, ver van ouders die zelf niet beter weten, ver van wijze monniken, die hen zouden kunnen vertellen hoe de wereld werkelijk in elkaar steekt.'

   'Tja', zei ik. 'Het is zoals het is. Ik hoop dat ze je  artikel plaatsen... Vind je het erg dat ik de koffie deze keer betaal?'

Roderic schudde zijn hoofd. 'Ik zie dat ik er nog iets aan toe  moet voegen', zei hij en hij trok de pen uit zijn binnenzak. 'Dat  met die frontsoldaat.'

   'Wel een mooie titel', riep ik bemoedigend.

Carl Driessen.